Mimarlık
Lisans	TYYÇ: 6. Düzey	QF-EHEA: 1. Düzey	EQF-LLL: 6. Düzey

Ders Genel Tanıtım Bilgileri

Ders Kodu:

ARCH306

Ders İsmi:

Tarihi Çevre Koruma ve Restorasyon II

Ders Yarıyılı:

Bahar

Ders Kredileri:

Teorik	Pratik	Kredi	AKTS
2	1	3	4

Öğretim Dili:

Ders Koşulu:

Ders İş Deneyimini Gerektiriyor mu?:

Hayır

Dersin Türü:

Zorunlu

Dersin Seviyesi:

Lisans

TYYÇ:6. Düzey

QF-EHEA:1. Düzey

EQF-LLL:6. Düzey

Dersin Veriliş Şekli:

Yüz yüze

Dersin Koordinatörü:

Doç. Dr. Hüseyin Emre ENGİN

Dersi Veren(ler):

Doç. Dr. Hüseyin Emre ENGİN

Dersin Yardımcıları:

Dersin Amaç ve İçeriği

Dersin Amacı:

Tarihi çevre ve kültürel miras değeri taşıyan yapıların korunmasına yönelik örgütlenme ve yasal mevzuat ile bu yapıların restorasyonlarında uygulanması gereken ilke, yöntem ve tekniklerin anlatılması. Örnek restorasyon analizleri üzerinden değerlendirme.

Dersin İçeriği:

Tarihi çevre ve koruma kavramı. Tarihi çevre korumanın tarihsel gelişimi. Koruma ile ilgili ulusal ve uluslararası örgütlenme. Koruma kapsamı, sınıflandırılması ve müdahale biçimleri. Korunması gerekli yapılarda bozulmaya neden olan etkenler. Korunması gerekli yapılarda onarım teknikleri. Yeniden kullanım kavramı. Korunması gerekli yapıların yeniden kullanımlarında yapılara müdahale yaklaşım ve ilkeleri. Yeniden kullanım nedeniyle uygulanan müdahale yöntemlerinin örnek uygulamalar üzerinde tartışılması. Tarihi çevre içerisinde bulunan ve kültürel miras değeri taşıyan bir yapı örneği üzerinden restorasyon senaryosu hazırlanması. Yapı sorunlarının belirlenmesi, yeni işlev seçimi, uygulamaya yönelik gerçekleşebilecek müdahalelerin tespiti ve öneriler.

Öğrenme Kazanımları

Bu dersi başarıyla tamamlayabilen öğrenciler;

Öğrenme Kazanımları

1 - Bilgi
Kuramsal - Olgusal
1) Tarihi çevre ve koruma kavramını ve bu kapsamda değerlendirilecek yapıları bilir.
2) Kültürel miras değeri taşıyan yapılara yönelik koruma bilinci kazanır.
2 - Beceriler
Bilişsel - Uygulamalı
1) Koruma ve restorasyonun tarihsel gelişimi ile bu alandaki ulusal ve uluslararası örgütlenmeyi bilir.
2) Kültürel miras değeri taşıyan yapıların restorasyonu için yasal mevzuatı bilir.
3) Kültürel miras değeri taşıyan bir yapının restorasyonunda hangi ilke, yöntem ve tekniklerin uygulanması gerektiğini bilir
3 - Yetkinlikler
İletişim ve Sosyal Yetkinlik
Öğrenme Yetkinliği
Alana Özgü Yetkinlik
Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği

Ders Akış Planı

Hafta	Konu	Ön Hazırlık
1)	Kültürel Miras Koruma Kavramına Giriş, Neden Koruyoruz	"Ahunbay, Z., 1996. Tarihi Çevre Koruma ve Restorasyon, Yem Yayın, İstanbul."
2)	"Uluslararası koruma kuramının gelişimi I / Rölöve ödevi için grupların oluşturulması"	"Jokilehto, J., 1999. A History of Architectural Conservation, Butterworth-Heinemann, London, UK."
3)	"Uluslararası koruma kuramının gelişimi II/ Ölçüm teknikleri için sınıfta egzersiz"	"Uluengin, B., 2007. Rölöve, Yem Yayın, İstanbul."
4)	"Uluslararası koruma kuramının gelişimi III/ Yapı Çözümlemesine Yönelik 1. Kritik"	Erder, C., 2018, Tarihi Çevre Algısı, Yem Yayın, İstanbul
5)	Korumada güncel yaklaşımlar ve yeni miras alanları	"Coşkun, B. S. (2016). Miras Koruma Yoluyla Kentlilik Bilincini Güçlendirmek ve Kaçırılmıs bir Fırsat Olarak Emek Sineması. Mimar.ist, 16(57), 52-62."
6)	"Tarihi Çevre Kavramı ve Analiizi ve Korunması için Yaklaşımlar / Yapı Çözümlemesine Yönelik 2. Kritik"	"Kuban, D., 2000. Tarihi Çevreyi Korumanın Mimarlık Boyutu, Kuram ve Uygulama, Yem Yayın, İstanbul."
7)	"Kültür Varlıklarının Yıpranma Türleri/ Yapı Çözümlemesine Yönelik 3. Kritik"	"GÜR, Ö., Ş., BATUR, A. (2000). Rural Architecture in the Eastern Black Sea Region / Doğu Karadeniz’de Kırsal Mimari, İstanbul: Milli Reasürans T.A.Ş, Özgüner, O. (1970). Köyde Mimari Doğu Karadeniz, Ankara, ODTÜ Mimarlık Fakültesi Yayınları."
8)	Ara sınav
9)	"Koruma projesi hazırlık aşamaları (Rölöve, restitüsyon projesi ve restorasyon projesi nasıl hazırlanır?)/ Yapı Çözümlemesine Yönelik 4. Kritik"	"Andrews, D. & J. Bedford. 2013. Measured and Drawn: Techniques and Practice for the Metric Survey of Historic Buildings. Second Edition. English Heritage"
10)	Kültürel Mirasa Müdahale ve Restorasyon Yöntemleri I/Yapı Çözümlemesine Yönelik 5. Kritik	Zaka, L. Ve Eyüpgiller, K, 2021, Mimari Restorasyon Koruma Teknik ve Yöntemleri, Kişisel Yayıncılık
11)	"Kültürel Mirasa Müdahale ve Restorasyon Yöntemleri II/ Yapı Çözümlemesine Yönelik 6. Kritik"	Zeynep Ahunbay, 2023, Kültür Mirasını Koruma İlke ve Teknikleri, YEM Yayın
12)	Tarihi Çevre Analizi Temalı Alan Gezisi
13)	Türkiye’de koruma kuramının gelişimi, güncel politikalar	Dağıstan Özdemir, M. Z. (2005). Türkiye’de kültürel mirasın korunmasına kısa bir bakış. Planlama,31 (1), 20-25.
14)	"Mimari Mirasın Yeniden İşlevlendirilmesi/ Yapı Çözümlemesine Yönelik 7. Kritik"	H. Özler, S. Kızılelma, "Mimari Mirası Koruma Yöntemi Olarak Yeniden İşlevlendirme: Konuta Dönüşen Yapı Örnekleri Üzerinden İrdelenmesi", SETSCI Conference Proceedings, vol. 16, pp. 19-29, 2023.
15)	"İklim Değişikliği ve Kültürel Miras Üzerindeki Etkileri/ Yapı Çözümlemesine Yönelik 8. Kritik"	Gençer, İ, 2022, İklim Krizi ve Kültürel Mirasın Korunması Konusunda Uluslararası Yaklaşımlar, Mimarist, Sayı: 75
16)	Final Sınavı ve Rölöve Ödevi Teslimi

Kaynaklar

Ders Notları / Kitaplar:

1. Ahunbay, Z. 1996; Tarihi Çevre Koruma ve Restorasyon, YEM Yayın, İstanbul.
2. Kuban, D. 2000; Tarihi Çevre Korumanın Mimarlık Boyutu, YEM Yayın, İstanbul.
3. Uluengin, M. 2002; Rölöve, YEM Yayınları, İstanbul.
4. ICOMOS Guide to Recording Historic Buildings, Butterworth-Heinmann, 1990.
5. Recording Historic Structure, The American Institute of Architects Press, Washington, DC, 1989.

Diğer Kaynaklar:

Ders - Program Öğrenme Kazanım İlişkisi

Ders Öğrenme Kazanımları	1	5	2	3	4
Program Kazanımları
1) Mimarlık ve kente dair temel kavram, kuram ve yaklaşımları özümseme, tartışma ve bu bilgileri alanında uygulayacak veya sorgulayacak düzeyde bilgiye sahiptir.
2) Mimarlık mesleğinin ve mimarın toplum içindeki rolünü kavramıştır.
3) Tasarımla ilgili karşılaşılan ve öngörülmeyen karmaşık sorunları çözebilme, toplumsal, ekonomik ve mekânsal problemleri doğru okuyarak bir ekip içerisinde sorumluluk alabilme yetisine sahiptir.
4) Yaşanabilir çevrelerin tasarlanmasında çağdaş yaklaşımlar geliştirebilir, evrensel tasarım ilkelerini kavramış, edindiği temel düzeydeki bilgi ve becerileri kullanarak, mevcut ve olası sorunları saptayabilir ve çözüm alternatifleri üretebilir.
5) Tasarım ile ilişkili strüktürel tasarım, yapı ve mühendislik sorunlarının yanı sıra kültürel mirasın korunması ve değerlendirilmesiyle ilgili ilkeleri kavramıştır.
6) Alan çalışmaları, teknik inceleme ve araştırma yapma bilgi ve yöntemlerini edinerek, bu bilgileri uygulama alanlarında kullanabilir.
7) Mimarlık, tasarım ve kentle ilgili her ortamda uygun pozisyonu alabilir, mesleki etik değerlere bağlı kalarak uygun tasarım, yapım, uygulama ve şantiye deneyimine sahiptir.
8) Mimarlık ve tasarımla ilgili bilgisayar destekli programları kullanacak yetkinliğe sahiptir.
9) Mimari tasarım problemlerinde özgün, yenilikçi, yaratıcı ve sürdürülebilir yaklaşımları benimser.
10) Yazılı, sözlü, görsel iletişim ve etkileşimi nicel ve nitel veriler ile destekleyerek bilinçli yönetir, çevresini etkileme becerisine sahiptir.
11) Alanında edindiği bilgi ve becerileri, norm ve standartları eleştirel anlayışla değerlendirir.
12) Uyuşmazlıkları ve çatışmaları çözümleme, değerlendirme, eleştirme, barışçıl yöntemlerle yönetme, görüş ve çözüm önerme yetkinliği kazanır.
13) Bağımsız çalışabilir, inisiyatif kullanabilir, sorumluluk ve karar alır.
14) Birlikte çalışmayı, görev ve sorumluluk almayı bilir, gerektiğinde ekibe liderlik yapar.
15) Dijital dönüşümü takip eder, bilişim ve iletişim teknolojilerini yetkin olarak kullanır.
16) Yaşam boyu öğrenme bilinci kazanır, kişisel ve sosyal öğrenmesini yönetir.
17) Alanı ve çevresiyle ilişkisinde stratejik ve yenilikçi düşünür, girişimci anlayışla hareket eder.
18) Sosyal haklar, etik ve sosyal sorumluluk konusunda bilinç kazanır.
19) Kültürel çeşitliliği değer olarak kabul eder, toplumsal bilincin güçlenmesine destek olur.
20) Avrupa Dil Çerçevesinde en az A2 düzeyinde İngilizce dilinde iletişim yetkinliği kazanır (Öğretim dili İngilizce programlar için İngilizce dilinde iletişim yetkinliği en az B1 düzeyidir).

Ders - Öğrenme Kazanımı İlişkisi

Etkisi Yok	1 En Düşük	2 Düşük	3 Orta	4 Yüksek	5 En Yüksek

	Dersin Program Kazanımlarına Etkisi	Katkı Payı
1)	Mimarlık ve kente dair temel kavram, kuram ve yaklaşımları özümseme, tartışma ve bu bilgileri alanında uygulayacak veya sorgulayacak düzeyde bilgiye sahiptir.	3
2)	Mimarlık mesleğinin ve mimarın toplum içindeki rolünü kavramıştır.	2
3)	Tasarımla ilgili karşılaşılan ve öngörülmeyen karmaşık sorunları çözebilme, toplumsal, ekonomik ve mekânsal problemleri doğru okuyarak bir ekip içerisinde sorumluluk alabilme yetisine sahiptir.
4)	Yaşanabilir çevrelerin tasarlanmasında çağdaş yaklaşımlar geliştirebilir, evrensel tasarım ilkelerini kavramış, edindiği temel düzeydeki bilgi ve becerileri kullanarak, mevcut ve olası sorunları saptayabilir ve çözüm alternatifleri üretebilir.	1
5)	Tasarım ile ilişkili strüktürel tasarım, yapı ve mühendislik sorunlarının yanı sıra kültürel mirasın korunması ve değerlendirilmesiyle ilgili ilkeleri kavramıştır.	5
6)	Alan çalışmaları, teknik inceleme ve araştırma yapma bilgi ve yöntemlerini edinerek, bu bilgileri uygulama alanlarında kullanabilir.	5
7)	Mimarlık, tasarım ve kentle ilgili her ortamda uygun pozisyonu alabilir, mesleki etik değerlere bağlı kalarak uygun tasarım, yapım, uygulama ve şantiye deneyimine sahiptir.	2
8)	Mimarlık ve tasarımla ilgili bilgisayar destekli programları kullanacak yetkinliğe sahiptir.
9)	Mimari tasarım problemlerinde özgün, yenilikçi, yaratıcı ve sürdürülebilir yaklaşımları benimser.
10)	Yazılı, sözlü, görsel iletişim ve etkileşimi nicel ve nitel veriler ile destekleyerek bilinçli yönetir, çevresini etkileme becerisine sahiptir.	2
11)	Alanında edindiği bilgi ve becerileri, norm ve standartları eleştirel anlayışla değerlendirir.	2
12)	Uyuşmazlıkları ve çatışmaları çözümleme, değerlendirme, eleştirme, barışçıl yöntemlerle yönetme, görüş ve çözüm önerme yetkinliği kazanır.
13)	Bağımsız çalışabilir, inisiyatif kullanabilir, sorumluluk ve karar alır.	2
14)	Birlikte çalışmayı, görev ve sorumluluk almayı bilir, gerektiğinde ekibe liderlik yapar.	3
15)	Dijital dönüşümü takip eder, bilişim ve iletişim teknolojilerini yetkin olarak kullanır.
16)	Yaşam boyu öğrenme bilinci kazanır, kişisel ve sosyal öğrenmesini yönetir.	2
17)	Alanı ve çevresiyle ilişkisinde stratejik ve yenilikçi düşünür, girişimci anlayışla hareket eder.
18)	Sosyal haklar, etik ve sosyal sorumluluk konusunda bilinç kazanır.
19)	Kültürel çeşitliliği değer olarak kabul eder, toplumsal bilincin güçlenmesine destek olur.	5
20)	Avrupa Dil Çerçevesinde en az A2 düzeyinde İngilizce dilinde iletişim yetkinliği kazanır (Öğretim dili İngilizce programlar için İngilizce dilinde iletişim yetkinliği en az B1 düzeyidir).

Öğrenme Etkinliği ve Öğretme Yöntemleri

Alan Çalışması
Anlatım
Ders
Ödev
Teknik gezi

Ölçme ve Değerlendirme Yöntemleri ve Kriterleri

Yazılı Sınav (Açık uçlu sorular, çoktan seçmeli, doğru yanlış, eşleştirme, boşluk doldurma, sıralama)
Ödev
Uygulama
Bireysel Proje
Sunum

Ölçme ve Değerlendirme

Yarıyıl İçi Çalışmaları	Aktivite Sayısı	Katkı Payı
Ödev	1	% 35
Ara Sınavlar	1	% 30
Final	1	% 35
Toplam		% 100
YARIYIL İÇİ ÇALIŞMALARININ BAŞARI NOTU KATKISI		% 65
YARIYIL SONU ÇALIŞMALARININ BAŞARI NOTUNA KATKISI		% 35
Toplam		% 100

İş Yükü ve AKTS Kredisi Hesaplaması

Aktiviteler	Aktivite Sayısı	Süre (Saat)	İş Yükü
Ders Saati	3	14	42
Uygulama	8	3	24
Arazi Çalışması	1	3	3
Sınıf Dışı Ders Çalışması	1	3	3
Sunum / Seminer	6	2	12
Proje	1	3	3
Ara Sınavlar	1	1	1
Final	1	1	1
Toplam İş Yükü			89