Mimarlık
Lisans	TYYÇ: 6. Düzey	QF-EHEA: 1. Düzey	EQF-LLL: 6. Düzey

Ders Genel Tanıtım Bilgileri

Ders Kodu:

ARCH310

Ders İsmi:

Çevresel Sistemler ve Donatılar

Ders Yarıyılı:

Bahar

Ders Kredileri:

Teorik	Pratik	Kredi	AKTS
2	2	3	3

Öğretim Dili:

Ders Koşulu:

Ders İş Deneyimini Gerektiriyor mu?:

Hayır

Dersin Türü:

Zorunlu

Dersin Seviyesi:

Lisans

TYYÇ:6. Düzey

QF-EHEA:1. Düzey

EQF-LLL:6. Düzey

Dersin Veriliş Şekli:

Yüz yüze

Dersin Koordinatörü:

Dr.Öğr.Üyesi Hazal ŞENTÜRK

Dersi Veren(ler):

Dr.Öğr.Üyesi Hazal ŞENTÜRK

Dersin Yardımcıları:

Dersin Amaç ve İçeriği

Dersin Amacı:

Mimari tasarımı etkileyen çevresel donatıların (mekanik, elektrik, sıhhi tesisat, aydınlatma vb.) temel işleyiş prensiplerini öğretmek, bina tasarımında bu sistemlerin bütüncül entegrasyonunu sağlayacak bir altyapı oluşturmaktır.

Dersin İçeriği:

Bu ders, yapılarda kullanılan çevresel sistemlerin (mekanik, elektrik, tesisat, yangın güvenliği ve sürdürülebilir sistemler) tanıtılması ve mimari tasarımla bütünleştirilmesi üzerine odaklanır. Ders kapsamında aşağıdaki başlıklarda eğitimler verilmektedir:

Isıtma sistemleri: Merkezi ısıtma, kombi sistemleri, yerden ısıtma, radyatör tipleri, seçimi ve yerleşimi.

Soğutma sistemleri: Klima sistemleri soğutma yükü, bina tasarımına etkileri.

Havalandırma sistemleri: Mekanik havalandırma, HVAC sistemlerinin temel ilkeleri, doğal havalandırma, baca etkisi ve pencere tasarımıyla ilişkisi.

Sıhhi tesisat sistemleri: Temiz su temini, pis su tahliyesi, atık su, gri su ve yağmur suyu sistemleri; borulama, kolon şemaları ve tesisat şaftları.

Yangın güvenliği sistemleri: Algılama (dedektör, alarm sistemleri), söndürme sistemleri (sprinkler, hidrant, yangın dolabı), yangın merdiveni ve kaçış düzenlemeleri.

Elektrik tesisatı sistemleri: Enerji girişi, ana pano, tali panolar, priz ve aydınlatma noktalarının mimari yerleşimi, kablo tavaları ve elektrik şaftları.

Öğrenme Kazanımları

Bu dersi başarıyla tamamlayabilen öğrenciler;

Öğrenme Kazanımları

1 - Bilgi
Kuramsal - Olgusal
1) Yapılarda kullanılan temel çevresel sistemleri (ısıtma, havalandırma, sıhhi tesisat, elektrik, aydınlatma vb.) tanır ve işleyiş mantığını kavrar.
2) Bu sistemlerin mimari tasarımla nasıl bütünleştiğini analiz eder.
2 - Beceriler
Bilişsel - Uygulamalı
1) Sistem seçiminde enerji verimliliği ve sürdürülebilirlik kriterlerini uygular.
2) Proje çizimlerinde çevresel donatılara ait temel sembol ve yerleşim bilgilerini kullanır.
3) Tesisat geçişleri ve şaft tasarımlarında temel çözümler üretir.
3 - Yetkinlikler
İletişim ve Sosyal Yetkinlik
Öğrenme Yetkinliği
Alana Özgü Yetkinlik
Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği

Ders Akış Planı

Hafta	Konu	Ön Hazırlık
1)	Dersin tanıtımı ve Genel Bilgi	Ders izlencesi/ Neufert /Structures, Francis D. Ching
2)	Az Katlı Konutlar, Mimaride Su/ Atık Su, vb. Tesisat Sistemlerinin Mimari Proje Üzerinde Uygulanmalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
3)	Az Katlı Konutlar, Mimaride Su/ Atık Su, vb. Tesisat Sistemlerinin Mimari Proje Üzerinde Uygulanmalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
4)	Çok Katlı Konutlar, Mimaride Su/ Atık Su, vb. Tesisat Sistemlerinin Mimari Proje Üzerinde Uygulanmalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
5)	Çok Katlı Konutlar, Mimaride Su/ Atık Su, vb. Tesisat Sistemlerinin Mimari Proje Üzerinde Uygulanmalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
6)	Az Katlı Konutlar/ Mimaride Elektrik Sistemleri/ Elektrik Sistemlerinin Proje Üzerinde Uygulamalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
7)	Çok Katlı Konutlar/ Mimaride Elektrik Sistemleri/ Elektrik Sistemlerinin Proje Üzerinde Uygulamalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
8)	Ara sınav	Bireysel Hazırlık
9)	Mimaride Yangın Sistemleri/ Projede Uygulamalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
10)	Mimaride Yangın Sistemleri/ Projede Uygulamalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
11)	Mimaride Yangın Sistemleri/ Projede Uygulamalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
12)	Mimaride Depreme Karşı Uygulanan Sistemleri/ Projede Uygulamalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
13)	Mimaride Depreme Karşı Uygulanan Sistemleri/ Projede Uygulamalı Olarak Gösterilmesi	Neufert/Structures, Francis D. Ching/ Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
14)	Sunumlar	Bireysel hazırlık
15)	Dersin genel değerlendirmesi	Ders notları
16)	Final Sınavı	Bireysel Hazırlık

Kaynaklar

Ders Notları / Kitaplar:	Neufert Structures, Francis D. Ching Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı
Diğer Kaynaklar:	Neufert Structures, Francis D. Ching Mimarın Tesisat El Kitabı, R. Küçükçalı

Ders - Program Öğrenme Kazanım İlişkisi

Ders Öğrenme Kazanımları	1	2	3	4	5
Program Kazanımları
1) Mimarlık ve kente dair temel kavram, kuram ve yaklaşımları özümseme, tartışma ve bu bilgileri alanında uygulayacak veya sorgulayacak düzeyde bilgiye sahiptir.
2) Mimarlık mesleğinin ve mimarın toplum içindeki rolünü kavramıştır.
3) Tasarımla ilgili karşılaşılan ve öngörülmeyen karmaşık sorunları çözebilme, toplumsal, ekonomik ve mekânsal problemleri doğru okuyarak bir ekip içerisinde sorumluluk alabilme yetisine sahiptir.
4) Yaşanabilir çevrelerin tasarlanmasında çağdaş yaklaşımlar geliştirebilir, evrensel tasarım ilkelerini kavramış, edindiği temel düzeydeki bilgi ve becerileri kullanarak, mevcut ve olası sorunları saptayabilir ve çözüm alternatifleri üretebilir.
5) Tasarım ile ilişkili strüktürel tasarım, yapı ve mühendislik sorunlarının yanı sıra kültürel mirasın korunması ve değerlendirilmesiyle ilgili ilkeleri kavramıştır.
6) Alan çalışmaları, teknik inceleme ve araştırma yapma bilgi ve yöntemlerini edinerek, bu bilgileri uygulama alanlarında kullanabilir.
7) Mimarlık, tasarım ve kentle ilgili her ortamda uygun pozisyonu alabilir, mesleki etik değerlere bağlı kalarak uygun tasarım, yapım, uygulama ve şantiye deneyimine sahiptir.
8) Mimarlık ve tasarımla ilgili bilgisayar destekli programları kullanacak yetkinliğe sahiptir.
9) Mimari tasarım problemlerinde özgün, yenilikçi, yaratıcı ve sürdürülebilir yaklaşımları benimser.
10) Yazılı, sözlü, görsel iletişim ve etkileşimi nicel ve nitel veriler ile destekleyerek bilinçli yönetir, çevresini etkileme becerisine sahiptir.
11) Alanında edindiği bilgi ve becerileri, norm ve standartları eleştirel anlayışla değerlendirir.
12) Uyuşmazlıkları ve çatışmaları çözümleme, değerlendirme, eleştirme, barışçıl yöntemlerle yönetme, görüş ve çözüm önerme yetkinliği kazanır.
13) Bağımsız çalışabilir, inisiyatif kullanabilir, sorumluluk ve karar alır.
14) Birlikte çalışmayı, görev ve sorumluluk almayı bilir, gerektiğinde ekibe liderlik yapar.
15) Dijital dönüşümü takip eder, bilişim ve iletişim teknolojilerini yetkin olarak kullanır.
16) Yaşam boyu öğrenme bilinci kazanır, kişisel ve sosyal öğrenmesini yönetir.
17) Alanı ve çevresiyle ilişkisinde stratejik ve yenilikçi düşünür, girişimci anlayışla hareket eder.
18) Sosyal haklar, etik ve sosyal sorumluluk konusunda bilinç kazanır.
19) Kültürel çeşitliliği değer olarak kabul eder, toplumsal bilincin güçlenmesine destek olur.
20) Avrupa Dil Çerçevesinde en az A2 düzeyinde İngilizce dilinde iletişim yetkinliği kazanır (Öğretim dili İngilizce programlar için İngilizce dilinde iletişim yetkinliği en az B1 düzeyidir).

Ders - Öğrenme Kazanımı İlişkisi

Etkisi Yok	1 En Düşük	2 Düşük	3 Orta	4 Yüksek	5 En Yüksek

	Dersin Program Kazanımlarına Etkisi	Katkı Payı
1)	Mimarlık ve kente dair temel kavram, kuram ve yaklaşımları özümseme, tartışma ve bu bilgileri alanında uygulayacak veya sorgulayacak düzeyde bilgiye sahiptir.	2
2)	Mimarlık mesleğinin ve mimarın toplum içindeki rolünü kavramıştır.	2
3)	Tasarımla ilgili karşılaşılan ve öngörülmeyen karmaşık sorunları çözebilme, toplumsal, ekonomik ve mekânsal problemleri doğru okuyarak bir ekip içerisinde sorumluluk alabilme yetisine sahiptir.	4
4)	Yaşanabilir çevrelerin tasarlanmasında çağdaş yaklaşımlar geliştirebilir, evrensel tasarım ilkelerini kavramış, edindiği temel düzeydeki bilgi ve becerileri kullanarak, mevcut ve olası sorunları saptayabilir ve çözüm alternatifleri üretebilir.	2
5)	Tasarım ile ilişkili strüktürel tasarım, yapı ve mühendislik sorunlarının yanı sıra kültürel mirasın korunması ve değerlendirilmesiyle ilgili ilkeleri kavramıştır.
6)	Alan çalışmaları, teknik inceleme ve araştırma yapma bilgi ve yöntemlerini edinerek, bu bilgileri uygulama alanlarında kullanabilir.
7)	Mimarlık, tasarım ve kentle ilgili her ortamda uygun pozisyonu alabilir, mesleki etik değerlere bağlı kalarak uygun tasarım, yapım, uygulama ve şantiye deneyimine sahiptir.	2
8)	Mimarlık ve tasarımla ilgili bilgisayar destekli programları kullanacak yetkinliğe sahiptir.
9)	Mimari tasarım problemlerinde özgün, yenilikçi, yaratıcı ve sürdürülebilir yaklaşımları benimser.	3
10)	Yazılı, sözlü, görsel iletişim ve etkileşimi nicel ve nitel veriler ile destekleyerek bilinçli yönetir, çevresini etkileme becerisine sahiptir.	2
11)	Alanında edindiği bilgi ve becerileri, norm ve standartları eleştirel anlayışla değerlendirir.
12)	Uyuşmazlıkları ve çatışmaları çözümleme, değerlendirme, eleştirme, barışçıl yöntemlerle yönetme, görüş ve çözüm önerme yetkinliği kazanır.
13)	Bağımsız çalışabilir, inisiyatif kullanabilir, sorumluluk ve karar alır.	3
14)	Birlikte çalışmayı, görev ve sorumluluk almayı bilir, gerektiğinde ekibe liderlik yapar.	2
15)	Dijital dönüşümü takip eder, bilişim ve iletişim teknolojilerini yetkin olarak kullanır.	2
16)	Yaşam boyu öğrenme bilinci kazanır, kişisel ve sosyal öğrenmesini yönetir.
17)	Alanı ve çevresiyle ilişkisinde stratejik ve yenilikçi düşünür, girişimci anlayışla hareket eder.	2
18)	Sosyal haklar, etik ve sosyal sorumluluk konusunda bilinç kazanır.
19)	Kültürel çeşitliliği değer olarak kabul eder, toplumsal bilincin güçlenmesine destek olur.
20)	Avrupa Dil Çerçevesinde en az A2 düzeyinde İngilizce dilinde iletişim yetkinliği kazanır (Öğretim dili İngilizce programlar için İngilizce dilinde iletişim yetkinliği en az B1 düzeyidir).

Öğrenme Etkinliği ve Öğretme Yöntemleri

Anlatım
Bireysel çalışma ve ödevi
Ödev
Proje Hazırlama
Örnek olay çalışması

Ölçme ve Değerlendirme Yöntemleri ve Kriterleri

Yazılı Sınav (Açık uçlu sorular, çoktan seçmeli, doğru yanlış, eşleştirme, boşluk doldurma, sıralama)
Ödev
Uygulama
Bireysel Proje
Sunum

Ölçme ve Değerlendirme

Yarıyıl İçi Çalışmaları	Aktivite Sayısı	Katkı Payı
Uygulama	1	% 20
Ara Sınavlar	1	% 30
Final	1	% 50
Toplam		% 100
YARIYIL İÇİ ÇALIŞMALARININ BAŞARI NOTU KATKISI		% 50
YARIYIL SONU ÇALIŞMALARININ BAŞARI NOTUNA KATKISI		% 50
Toplam		% 100

İş Yükü ve AKTS Kredisi Hesaplaması

Aktiviteler	Aktivite Sayısı	Süre (Saat)	İş Yükü
Ders Saati	3	14	42
Uygulama	3	11	33
Sunum / Seminer	1	3	3
Ödevler	1	3	3
Ara Sınavlar	1	1	1
Final	1	1	1
Toplam İş Yükü			83